Monday, July 16, 2018

రఘువంశమ్-1.88

శ్లోకః
వన్యవృత్తిరిమాం శశ్వదాత్మాననుగమనేన గామ్ ।
విద్యామభ్యసనేనేవ ప్రసాదయితుమర్హసి ॥1.88

పదవిభాగః
వన్యవృత్తిః ఇమాం శశ్వత్ ఆత్మా-అనుగమనేన గామ్ । విద్యామ్ అభ్యసనేన ఇవ ప్రసాదయితుమ్ అర్హసి

అన్వయః
(త్వం) వన్యవృత్తిః (సన్) శశ్వదాత్మానుగమనేన ఇమాం గాం అభ్యసనేన విద్యాం ఇవ ప్రసాదయితుం అర్హసి1.88

వాచ్యపరివర్తనమ్
(త్వయా) వన్యవృత్తినా (సతా) శశ్వత్ ఆత్మానుగమనేన ఇయం గౌః అభ్యసనేన విద్యాం ఇవ ప్రసాదయితుమ్ అర్హ్యతే

సరలార్థః
అధునా చతుర్భిః శ్లోకైః గోసేవావ్రతముపదిశతి యథాహి- విజ్ఞానార్థీ శిష్యః సర్వాన్ కామాన్ విహాయ మనసా వాచా నిత్యమ్ అభ్యాసేన సర్వకామ-దాత్రీం వాణీమేవ అనుకూలయతి తథా సుతార్థీ త్వమపి సర్వాన్ భోగాన్ త్యక్త్వా ఋషివ్రతం స్వీకృత్య ఛాయేవ నిత్యమనుగచ్ఛన్ తవ మనోరథదుఘామ్ ఇమాం నన్దినీమ్ అనుకూలయ

తాత్పర్యమ్
(వశిష్ఠుడు దిలీపుడికి ఉపదేశించిన గోసేవావ్రతం ఇక్కడి నుంచి నాలుగు శ్లోకాలపాటు)
“(మునుల వలె) వన్యజీవితాన్ని అవలంబించినవాడవై - (నిరంతర) అభ్యాసం చేత (విద్యార్థి) విద్యను (వాణిని/సరస్వతిని) ప్రసన్నురాలిని చేసుకున్నట్లు - ఈ గోవును సదా అనుసరించడం చేత తనను ప్రసన్నం చేసుకోగలవు.

No comments:

Post a Comment