Sunday, June 10, 2018

రఘువంశమ్-1.42


శ్లోకః
పవనస్యానుకూలత్వాత్ ప్రార్థనాసిద్ధిశంసినః ।
రజోభిస్తురగోత్కీర్ణైరస్పృష్టాలకవేష్టనౌ1.42

పదవిభాగః
పవనస్య అనుకూలత్వాత్ ప్రార్థనా-సిద్ధి-శంసినః । రజోభిః తురగ-ఉత్కీర్ణైః అస్పృష్ట-అలక-వేష్టనౌ ॥

అన్వయః
(పునః కీదృశౌ తౌ దమ్పతీ?) ప్రార్థనాసిద్ధి-శంసినః పవనస్య అనుకూలత్వాత్ తురగోత్కీర్ణైః రజోభిః అస్పృష్టాలకవేష్టనౌ (జగ్మతుః) 1.42

వాచ్యపరివర్తనమ్
ప్రార్థనాసిద్ధిశంసినః పవనస్య అనుకూలత్వాత్ తురగోత్కీర్ణేః రజోభిః అస్పృష్టాలకవేష్టనాభ్యామ్ (దంపతిభ్యాం జగ్మే)

సరలార్థః
సుదక్షిణా-దిలీపయోః గన్తవ్యదిక్సమ్ముఖః అనుకూలః పవనః వాతి స్మ. అత ఏవ హయఖురోత్థితం పాంసుజాలం మహిష్యాః కేశాన్ దిలీపస్య శిరోవేష్టనం చ న స్పృష్టవాన్. ఇత్థం పవనస్య ఆనుకూల్యం తయోః నికటవర్తనీం సిద్ధిం కథయామాస

తాత్పర్యమ్
(త్వరలో) అభీష్టం సిద్దించనున్నదన్న శుభసూచనగా అనుకూలపవనం వీస్తున్నది. ఆ గాలిచేత చెదరగొట్టబడుతున్న గుర్రాల పాదధూళి (సుదక్షిణ) శిరోజాలను, (దిలీపుడి) కిరీటాన్ని కానీ తాకలేకపోతున్నది.
(అనుకూలపవనం = ప్రయాణదిశలో వీచే గాలి)

No comments:

Post a Comment