రఘువంశమ్- 4.74

శ్లోకః

విశశ్రముర్నమేరూణాం ఛాయాస్వధ్యాస్య సైనికాః ।

దృషదో వాసితోత్సఙ్గా నిషణ్ణమృగనాభిభిః ॥4.74॥

పదవిభాగః

విశశ్రముః నమేరూణాం ఛాయాసు అధ్యాస్య సైనికాః । దృషదః వాసితః ఉత్సఙ్గాః నిషణ్ణ-మృగ-నాభిభిః ॥

అన్వయః

సైనికాః నమేరూణామ్ ఛాయాసు నిషణ్ణమృగనాభిభిః వాసితోత్సఙ్గాః దృషదః అధ్యాస్య విశశ్రముః ॥4.74॥

వాచ్యపరివర్తనమ్

సైనికైః నమేరూణాం ఛాయాసు నిషణ్ణమృగనాభిభిః వాసితోత్సఙ్గాః దృషదః అధ్యాస్య విశశ్రమే ॥

సరలార్థః

తత్ర హిమాలయే రఘుయోధాః నమేరువృక్షాణాం ఛాయాసు కస్తూరికాసువాసితాని శిలాతలాని అధిష్ఠాయ మార్గఖేదం శమయామాసుః ॥

తాత్పర్యమ్

(రఘువు యొక్క) సైనికులు సురపొన్న (పున్నాగ) చెట్ల నీడలలో కస్తూరిమృగాలు కూర్చొని వెళ్ళినవీ, వాసనలను కలిగినవీ అయిన శిలాతలాలపై సేద తీరారు.