రఘువంశమ్- 4.66

శ్లోకః

తతః ప్రతస్థే కౌబేరీం భాస్వానివ రఘుర్దిశమ్ ।

శరైరుస్రైరివోదీచ్యానుద్ధరిష్యన్ రసానివ ॥4.66॥

పదవిభాగః

తతః ప్రతస్థే కౌబేరీం భాస్వాన్ ఇవ రఘుః దిశమ్ । శరైః ఉస్రైః ఇవ ఉదీచ్యాన్ ఉద్ధరిష్యన్ రసాన్ ఇవ ॥

అన్వయః

భాస్వాన్ ఇవ రఘుః ఉస్రైః ఇవ శరైః రసాన్ ఇవ ఉదీచ్యాన్ ఉద్ధరిష్యన్ కౌబేరీం దిశం ప్రతస్థే ॥4.66॥

వాచ్యపరివర్తనమ్

భాస్వతా ఇవ రఘుణా ఉస్రైః ఇవ శరైః రసాన్ ఇవ ఉదీచ్యాన్ ఉద్ధరిష్యతా కౌబేరీ దిక్ ప్రతస్థే ॥

సరలార్థః

రవిర్యథా స్వస్య తీక్ష్ణకరసమూహైః రసానామ్ ఆకర్షణాయ ఉత్తరదిశం గచ్ఛతి, తథా రఘురపి శరసమూహైః ఉత్తరీయనృపాణామ్ ఉన్మూలనాయ ఉత్తరదిశం జగామ ॥

తాత్పర్యమ్

సూర్యుడివలె రఘువు కిరణాలవంటి తన బాణాలతో ఉత్తరదేశపు రాజులను నిర్మూలిస్తూ కుబేరుడు దిక్పాలకుడైన ఉత్తరదిక్కుకు వెళ్ళాడు.