Saturday, September 15, 2018

రఘువంశమ్- 4.83


శ్లోకః
తమీశః కామరూపాణామత్యాఖణ్డలవిక్రమమ్ ।
భేజే భిన్నకటైర్నాగైరన్యానుపరురోధ యైః ॥4.83॥

పదవిభాగః
తమీశః కామరూపాణామ్ అతి-ఆఖణ్డల-విక్రమమ్ । భేజే భిన్న-కటైః నాగైః అన్యాన్ ఉపరురోధ యైః ॥

అన్వయః
కామరూపాణామ్ ఈశః యైః (గజైః) అన్యాన్ (రాజ్ఞః) ఉపరురోధ, భిన్నకటైః తైః నాగైః అత్యాఖండలవిక్రమం తం (రఘుమ్) భేజే ॥4.83॥

వాచ్యపరివర్తనమ్
కామరూపాణామ్ ఈశేన యైః అన్యే ఉపరురుధిరే,భిన్నకటైః తై నాగైః అత్యాఖండలవిక్రమః సః ( రఘుః) భేజే ॥

సరలార్థః
కామరూపేశ్వరః యుద్ధే మహాబలైః మత్తగజైః బహుశః శత్రుపక్షాన్ నిరాచకార, తానేవ మత్తగజాన్ ఉపహృత్య తం రఘుం శరణం ప్రాప్తవాన్ ॥

తాత్పర్యమ్
పరాక్రమములో ఇంద్రుడిని మించిన రఘువుకు కామరూపదేశపు రాజు - ఇతరరాజులను జయించిన - మదపుటేనుగులను కానుకగా ఇచ్చి సేవించాడు.

No comments:

Post a Comment