Saturday, September 15, 2018

రఘువంశమ్- 4.77


శ్లోకః
తత్ర జన్యం రఘోర్ఘోరం పర్వతీయైర్గణైరభూత్ ।
నారాచక్షేపణీయాశ్మనిష్పేషోత్పతితానలమ్ ॥4.77॥

పదవిభాగః
తత్ర జన్యం రఘోః ఘోరం పర్వతీయైః గణైః అభూత్ । నారాచ-క్షేపణీయ-అశ్మ-నిష్పేష-ఉత్పతిత-అనలమ్ ॥

అన్వయః
తత్ర రఘోః పర్వతీయః గణైః (సహ) నారాచక్షేపణీయాశ్మనిష్పేషోత్పతితానలమ్ ఘోరం జన్యమ్ అభూత్ ॥4.77॥

వాచ్యపరివర్తనమ్
తత్ర రఘోః పర్వతీయైః గణైః (సహ) నారాచక్షేపణీయాశ్మనిష్పేపోత్పాతేతానలేన ఘోరేణ జన్యేన అభావి ॥

సరలార్థః
హిమాచలవాసిభిః సహ రఘోః ఘోరం సమరం ప్రవవృతే, రఘుసైన్యనిక్షిప్తానాం నారాచాదీనాం పార్వతీయగణాని క్షిప్తానామ్ అశ్మనాం చ పరస్పరసంవర్షణాత్ యుద్ధక్షేత్రే అసకృత్ అగ్నిరాశయః ఉత్పతన్తి స్మ ॥

తాత్పర్యమ్
అక్కడ (హిమాలయాలలో) రఘువుకు పర్వతగణముల వారికి నడుమన – (రఘువు సైన్యము ప్రయోగించిన) నారాచములకు (పార్వతీయగణములు) విసిరిన రాళ్ళకూ నడుమన కలిగిన రాపిడిలో ఎగసిన మంటలతో భయంకరమైన యుద్ధం జరిగింది.
[నారాచము = ఇనుపబాణము]

No comments:

Post a Comment