Thursday, August 30, 2018

రఘువంశమ్-3.67


శ్లోకః
తథేతి కామం ప్రతిశుశ్రువాన్ రఘోర్యథాగతం మాతలిసారథిర్యయౌ ।
నృపస్య నాతిప్రమనాః సదోగృహం సుదక్షిణాసూనురపి న్యవర్తత ॥3.67॥

పదవిభాగః
తథా ఇతి కామం ప్రతిశుశ్రువాన్ రఘోః యథా-ఆగతం మాతలిసారథిః యయౌ । నృపస్య న-అతి-ప్రమనాః సదః-గృహం సుదక్షిణా-సూనుః అపి న్యవర్తత ॥

అన్వయః
మాతలిసారథిః (ఇంద్రః)  రఘోః కామం “తథా” ఇతి ప్రతిశుశ్రువాన్, యథాఆగతం యయౌ, సుదక్షిణాసూనుః అపి న-అతిప్రమనాః నృపస్య సదోగృహం న్యవర్తత ॥3.67॥

వాచ్యపరివర్తనం – మాతలిసారథినా ప్రతిశుశ్రువే, సుదక్షిణాసూనా నాతిప్రమనసా (సతా) న్యవృత్యత.

సరలార్థః
''ఏవం భవతు” ఇతి వచనేన రఘోః విజ్ఞప్తిమఙ్గీకృతా యథాస్థానం గతే ఇంద్రే రఘురపి నాతిప్రసన్నహృదయః నృపస్య సదోగృహమభ్యగచ్ఛత్ ॥

తాత్పర్యమ్
మాతలిని సారథిగా గల ఇంద్రుడు “తథాస్తు” అని రఘువు కోరికకు అంగీకారం తెలిపి వచ్చినదోవన వెళ్ళిపోయాడు. మరీ అంతగా సంతోషం లేకుండా రఘువు కూడా (యాగ/రాజ) సభాగృహానికి తిరిగివెళ్ళాడు.

No comments:

Post a Comment