శ్లోకః
అమంస్త చానేన పరార్ధ్యజన్మనా స్థితేరభేత్తా స్థితిమన్తమన్వయమ్ ।
స్వమూర్తిభేదేన గుణాగ్ర్యవర్తినా పతిః ప్రజానామివ
సర్గమాత్మనః ॥3.27॥
పదవిభాగః
అమంస్త చ అనేన పర-అర్ధ్య-జన్మనా స్థితేః అభేత్తా స్థితిమన్తమ్ అన్వయం
। స్వ-మూర్తి-భేదేన గుణ-అగ్ర్య-వర్తినా పతిః ప్రజానామ్ ఇవ సర్గమ్ ఆత్మనః ॥
అన్వయః
స్థితేః అభేత్తా ప్రజానాం పతిః పరార్ధ్యజన్మనా గుణాగ్ర్యవర్తినా
స్వమూర్తిభేదేన ఆత్మనః సర్గం ఇవ, అన్వయం స్థితిమన్తమ్
అమంస్త ॥3.27॥
వాచ్యపరివర్తనమ్
స్థితేః అభేత్త్రా, పరార్ధ్యజన్మనా అనేన అన్వయః స్థితిమాన్ ప్రజానాం పత్యా, గుణాగ్ర్యవర్తినా స్వమూర్తిభేదేన ఆత్మనః సర్గః ఇవ, అమాని ॥
సరలార్థః
యథా విశ్వనియన్తా బ్రహ్మా సత్త్వగుణస్య ఆధారేణ
స్వరూపభేదేన విష్ణునా ఆత్మసృష్టం బ్రహ్మాణ్డం స్థితిశీలం మేనే, తథా లోకాధిపః దిలీపః తేన పుత్రేణ స్వకీయం వంశం స్థితిశీలం
మేనే ॥
తాత్పర్యమ్
తనకు ప్రతిరూపమూ, త్రిగుణములలో మొదటిదైన సత్త్వగుణమును కలిగి ఉన్నవాడూ అయిన విష్ణువు చేత తన
సృష్టిమర్యాద ప్రతిష్ఠితమైనదని బ్రహ్మ భావించినట్లే, ఉత్కృష్టమైన జన్మను పొందిన రఘువు కారణంగా తన వంశము నిలిచినట్లు దిలీపుడు
భావించాడు
No comments:
Post a Comment