శ్లోకః
తతః ప్రజానాం చిరమాత్మనా ధృతాం నితాన్తగుర్వీం
లఘయిష్యతా ధురమ్ ।
నిసర్గసంస్కారవినీత ఇత్యసౌ నృపేణ చక్రే
యువరాజశబ్దభాక్ ॥3.35॥
పదవిభాగః
తతః ప్రజానాం చిరమ్ ఆత్మనా ధృతాం నిత-అన్త-గుర్వీం లఘయిష్యతా ధురమ్ । నిసర్గ-సంస్కార-వినీత ఇతి అసౌ నృపేణ చక్రే యువరాజ-శబ్దభాక్ ॥
అన్వయః
తతః చిరమ్ ఆత్మనా ధృతాం నితాన్తగుర్వీం ప్రజానాం
ధురం లఘయిష్యతా నృపేణ నిసర్గసంస్కారవినీతః ఇతి (హేతోః) అసౌ (రఘుః) యువరాజశబ్దభాక్
చక్రే ॥3.35॥
వాచ్యపరివర్తనమ్
నృపః లఘయిష్యన్ అముం యువరాజశబ్దభాజం చకార ॥
సరలార్థః
కుమారం శిక్షాగుణేన సర్వథా యోగ్యమవేక్ష్య రాజా తం
యౌవరాజ్యే అభ్యషిఞ్చత్ తేన చ ఆత్మనః గురుతరం ప్రజాపాలనభారం లఘూకృత్య
మహాశాంతిమగచ్ఛత్ ॥
తాత్పర్యమ్
అటు పిమ్మట, ఎంతో కాలంగా
తను మోస్తూ ఉన్న ప్రజాపాలన అనే అతి పెద్ద బరువును తగ్గించుకోవాలన్న కోరిక కల
దిలీపుడు,
స్వభావము చేతా, సంస్కారము
చేతా వినయశీలి అయిన తన కుమారుడిని యువరాజుగా ప్రకటించాడు.
No comments:
Post a Comment