శ్లోకః
మరుత్ప్రయుక్తాశ్చ మరుత్సఖాభం
తమర్చ్యమారాదభివర్తమానమ్ ।
అవాకిరన్ బాలలతాః ప్రసూనైరాచారలాజైరివ పౌరకన్యాః ॥2.10॥
పదవిభాగః
మరుత్ ప్రయుక్తాః చ మరుత్-సఖ-ఆభం తం అర్చ్యమ్ ఆరాత్ అభివర్తమానమ్ ।
అవాకిరన్ బాలలతాః ప్రసూనైః ఆచార-లాజైః ఇవ పౌర-కన్యాః ॥
అన్వయః
మరుత్ప్రయుక్తాః బాలలతాశ్చ, మరుత్సఖాభమ్ అర్చ్యమ్ ఆరాత్ అభివర్తమానం తం (నృపమ్) ఆచారలాజైః
పౌరకన్యాః ఇవ ప్రసూనైః అవాకిరన్ ॥2.10॥
వాచ్యపరివర్తనమ్
మరుత్ప్రయుక్తాభిః బాలలతాభిః చ, మరుత్సఖాభః అర్చ్య ఆరాత్ అభివర్తమానః సః నృపః ఆచారలాజైః పౌరకన్యాభిః
ఇవ ప్రసూనైః అవాకీర్యత ॥
సరలార్థః
యథా హి తస్య నగరప్రవేశే పురకన్యకాః తస్యోపరి మఙ్గలార్థాన్
నిర్మలాన్ లాజాన్ వర్షన్తి తథా వనే వల్లర్యః మారుతాన్దోలితైః శాఖాకరైః పావకవత్ తేజసః
తస్యోపరి నిర్మలాని పుష్పాణి సమన్తాత్ కిరన్తి స్మ ॥
తాత్పర్యమ్
రాజు నగరంలో వెళుతున్నప్పుడు పౌరకన్యలు లాజలు
(పేలాలు) చల్లినట్లు వాయువు చేత ప్రేరేపింపబడ్డ లేతతీగలు వాయుసఖుడైన అగ్నివలె
ప్రకాశిస్తూ తమపక్కనుంచి వెడుతున్న దిలీపుడిపై పూలు చల్లి అర్చించాయి.
No comments:
Post a Comment