శ్లోకః
పృక్తస్తుషారైర్గిరినిర్ఝరాణామనోకహాకమ్పితపుష్పగన్ధీ ।
తమాతపక్లాన్తమనాతపత్రమాచారపూతం పవనః సిషేవే ॥2.13॥
పదవిభాగః
పృక్తః తుషారైః గిరి-నిర్ఝరాణాం అనోకహ-ఆకమ్పిత-పుష్ప-గన్ధీ । తమ్ ఆతప-క్లాంతమ్ అనాతపత్రమ్ ఆచార-పూతం పవనః సిషేవే ॥
అన్వయః
గిరినిర్ఝరాణాం తుషారైః పృక్తః అనోకహాకమ్పితపుష్పగన్ధీ
పవనః అనాతపత్రమ్ (అత ఏవ) ఆతపక్లాన్తమ్ ఆచార-పూతం (నృపం) సిషేవే ॥2.13॥
వాచ్యపరివర్తనమ్
గిరినిర్ఝరాణాం తుషారైః పృక్తేన అనోకహాకమ్పితపుష్పగన్ధినా
పవనేన,
అనాతపత్ర (అత ఏవ) ఆతపక్లాన్తః ఆచారపూతః సః (నృపః) సిషేవే ॥
సరలార్థః
పర్వతసరిత్-ప్రవాహాణాం
శీతలాన్ వారికణాన్ వహన్ ఈషత్కమ్పితానాం తరుపుష్పాణాం గన్ధం హరన్ మన్దో గన్ధవహః
తస్మిన్ వనే ఛత్రరహితమ్ ఆతపతాపితం సదాచారపవిత్రం తం దిలీపం సేవితవాన్ ॥
తాత్పర్యమ్
కొండవాగులయొక్క నీటి తుంపరలచేత తడిసిదీ, చెట్ల(పై) నెమ్మదిగా కదులుతున్న పూవుల వాసనతో కూడియున్నదీ
అయిన (ఆ అడవి) గాలి, గొడుగు
లేకుండా ఎండకు బడలిన వాడూ, శుద్ధమైన ప్రవర్తన కలిగిన వాడూ అయిన దిలీపుడిని సేవించింది.
No comments:
Post a Comment